ASCENSEUR POUR L'ÉCHAFAUD (FR, '59) *** IMDB
Dun verhaal maar dikke sfeer
Florence Carala en Julien Tavernier willen wat samen en dienen daartoe eerst haar man uit de weg te ruimen. Man doet zijn werk maar ziet touw hangen, gaat touw halen, en blijft vastzitten in lift.
Vier dingen zijn me bijgebleven aan deze film: de moorden in de garage, de man in de lift die zich te pletter verveelt, de muziek van Miles Davis en de uitgestreken smoel van Jeanne Moreau. Ik heb heel wat keren moeten lezen dat haar acteerwerk in deze film 'briljant' was. Naar mijn idee is ze vooral briljant in het trekken van een uitgestreken smoel.
Ascenseur... was een gemiddeld pulpverhaal van ene Noël Calef. Je moet dus niet te veel verwachten. Er is een intrige maar daar is alles mee gezegd.
De film is vooral filmgeschiedenis. Film noir werd een keer totaal anders aangepakt door Louis Malle, in zijn eerste film. Flink wat vreemde scènes voor het genre. Jeanne Moreau die met haar uitgestreken smoel door Parijs kuiert. Een man die een poos in de lift zit te paffen. Twee jongeren die van het een op andere moment besluiten er een einde aan te maken. Een snelle auto en een goedlachse Duitser in een hotel. Dat stond nog niet zo in het handboek 'hoe maak je een thriller'.
Heel veel mensen hebben het over 'meesterwerk' als ze het over deze film hebben. Ze doelen denk ik op de slimme manier waarmee de film sfeer weet neer te zetten. Dat was best nieuw. Er is weinig van alles: uitleg, spektakel, drama, dialogen, clichés, snijdende spanning. De actie vindt onverwacht plaats, anders dan gewone film noirs, waarin het fatale schot vaak in de laatste minuut in het duister van havens valt.
Ik vind het vooral heel slim van Louis Malle hoe hij de film zo heeft gemaakt. Met zulke geringe middelen wist hij sfeer op te roepen, door heel eenvoudig het kunstlicht uit te laten, de straat op te gaan, iets met een lift te doen, Miles Davis uit te nodigen, en tegen Jeanne Moreau te zeggen: wat je ook doet, lach niet.
Ascenseur pour l' échaufaud op rogerebert.com, filmtotaal.nl, filmschoolrejects.com, filmkrant.nl, cinema.nl
Naar Wilde aardbeien filmdatabase, filmtips, homepage