IL CASO DI MATTEI (ITA, '72) ***** IMDB
Eigenzinnige oliebaas met veel charisma neergezet
In Il caso di Mattei volgen we een soort reconstructie van de laatste dagen van de Italiaanse 'staatsoliehandelaar' Enrico Mattei, die begint met vier veldjes methaangas en vervolgens een belangrijke speler wordt over de hele wereld – temeer hij zich niet veel aantrekt van hoe het oliespel door de grote bedrijven wordt gespeeld, of zelfs hoe zijn eigen bazen, ministers en presidenten, het willen doen.
Er was dus een Syriana voor Syriana zelf. Ook deze film schetst het hele oliewereldje, ook deze film vraagt aandacht van de kijker, en ook deze film heeft nogal wat verhaallijnen, zij het dat het wel allemaal om een persoon draait. Aan de hand van het mysterie rondom zijn dood, volgen we zijn opkomst, zijn successen.
Ik viel enorm voor het charismatische spel van Gian Maria Volonté als Mattei. Het is fascinerend om zo'n rebels persoon te zien in een tijd dat het vermoedelijk makkelijker kon dan nu. En waarom? 'Ik wil mijn land dienen.' De film is puur feitelijk; er is geen enkel melodramatisch moment.
Hij is zo redelijk in zijn zakelijkheid, die Mattei, dat je bijna spontaan bij hem in dienst wil treden. Zo biedt een burgemeester hem in tranen een bijna faiilliet textielbedrijf aan en zegt hij met spijt: 'Sorry, maar een rotte appel kan mijn mand vol gezonde appels niet gebruiken.' Liberaler dan hem zal je ze nauwelijks vinden, maar een neoliberaal was hij beslist niet. Hij gruwde van particuliere bedrijven en hun gemene spelletjes.
Aan de andere kant kan hij ook zijn eigen minister flink uitkafferen als hij zijn tv-optreden zwak vond, een tv-optreden waarin hij nota bene verdedigd wordt. Hij vond dat de Arabische landen ook moesten profiteren van de winsten van Westerse maatschappijen. Hij handelde zelf met Iran, de Sovjet-Unie.
Francesco Rosi heeft er een prachtige eigenzinnige film van gemaakt – eentje waarbij hij rustig heen en weer springt in tijden. Hij verschijnt zelfs zelf als een soort inspecteur. Ik moest denken aan Clzowiek z marmuru van Wajda; een zelfde soort film uit dezelfde tijd. Typisch een film die door niemand buiten Italië is opgepikt, ongetwijfeld vanwege het weinig commercieel aantrekkelijke idee. Wat een onrecht!
Il caso dit Mattei op mymovies.it, filmedvd.it, filmscoop.it, film4.com, cinema.nl, flussocanalizzatore.it
Naar Wilde aardbeien filmdatabase, filmtips, homepage