PALTOQUET (FR, '86) **** IMDB
Zeldzaam anarchisme in regelrechte whodunnit
In een bar komen vier mannen om te bridgen, een dokter, een journalist, een leraar en een handelaar. Een dame hangt er in een hangmat. Achter de bar staan de eigenaresse en de 'paltoquet', de barman.
Ineens komt een commissaris binnen: Komen jullie maar even mee. Hij toont ze een lijk. Dat heeft een van hen gedaan, geeft de commissaris aan, en hij zal wel ontdekken wie het was.
Regelrechtere whodunnits dan deze zal je niet snel vinden. Maar toch is Paltoquet allesbehalve een gemiddelde whodunnit. Zo speelt de hele film zich in een enorme hal af, waar een bar, een tafel, een paar stoelen en een hangmat zijn geplaatst. Regisseur Michel Deville ging zelfs zo ver dat als ze naar de plaats van de moord lopen, ze in de hal een trap oplopen, waar zich een kamer bevindt.
Zeldzaam anarchisme, dus bij mij een streepje voor. De film deed me met zijn eigengereide stijl geregeld denken aan Ferreri's Touche pas à la femme blanche. Het kunnen alleen maar Fransen zijn die zo eigenwijs een film maken, denk ik dan. In de VS is zoiets onmogelijk. Geen producer zou het ooit wagen om een film te maken waarvan de decors slordiger zijn afgewerkt dan in het eerste beste toneelstuk. Of waar karakters geen namen hebben.
Terwijl deze nondecors ook heel wat mogelijkheden bieden. De muziek komt uit een ouderwets pick-upje en het licht schaamt zich in deze film nergens meer voor. Het mooi is dat allerlei serieuze acteurs, Daniel Auteuil, Michel Piccoli, Jeanne Moreau en Fanny Ardant, graag in zo'n film spelen.
Goed, in Dogville van Lars von Trier doen serieuze acteurs dat ook, en dat is ook prijzenswaardig, maar die film beschouw ik niet als vrolijk anarchisme. Dat is een meer een statement in beelden. En hier moet ik schateren als de 'paltoquet' (sukkelige barman) op een knop drukt en alles stilzet. De film zelf breekt met de slaapkamer van de journalist zelf al met het opzienbarende feit dat alles zich in een ruimte afspeelt.
De acteurs snijden als een mes door boter met dit materiaal. Vooral Michel Piccoli als barman trekt nogal wat bizarre registers open. En dat vind ik net zo bezienswaardig als een goed verhaal.
Paltoquet op cinema.nl, timeout.com, filmsdefrance.com, allmovie.com
Naar Wilde aardbeien filmdatabase, filmtips, homepage
Er is geen trailer